Dijital oyunlar çağımızda özellikle gençler arasında çok yaygın hale gelmiş eğlence araçlarından birisidir. Gençlerin keyifle oynadığı bu oyunlar pek çok teknoloji platformunda bulunup yalnızca vakit geçirmek için değil, aynı zamanda stratejik düşünme ve problem çözme gibi becerilerin geliştirmesini sağlayan bir araçtır. Ancak yalnızca bu olumlu yönlerle kalmayıp bağımlılık riski taşıdığını da göz ardı edemeyiz. Peki dijital oyunlar gerçekten zihinsel gelişimi destekler mi yoksa dikkat edilmesi gereken bir risk unsuru mu?
Dijital oyunların strateji geliştiren tarafına bakarsak aklımıza gelebilecek en yaygın örneklerden biri Minecraft olur. Minecraft oyununda oyuncu ham madde toplayarak aletler üretir, sığınaklar/yapılar inşa eder, yaratıklarla savaşır ve hayatta kalmaya çalışır. Hayatta kalmaya çalışırken kullandığı yöntemler gerçek hayatta da kullanılabilir olduğundan gerçek hayatta kullanabileceği becerileri öğrenmiş olur. Sığınak veya yapı inşa ederken kişi yapacaklarını önce kafasında planlar daha sonra ise bunu bir yapıya dönüştürür. Bu etkinlik kişinin planlama becerilerini ve yaratıcılığının geliştirilmesine yardımcı olur. Bunları yaparken oyun kontrollerini kullanarak el-göz koordinasyonunu da geliştirmiş olur. Strateji geliştiren dijital oyun örneklerinden bir başkası da dijital satrançtır. Dijital satranç, normal satranç gibi oynanır ancak çevrimiçi modda dünyanın herhangi bir yerinden satranç oynayan başka bir oyuncuyla oynanabilir. Bu şekilde de oyuncu başka ülkelerden arkadaş edinebilir ve bu tür arkadaşlıklar ile sosyal becerilerini geliştirebilir. Dijital satrancın en büyük katkısı tabii ki problem çözme, hızlı düşünme ve odaklanma gibi becerilerin geliştirilmesinedir. Tıpkı, gerçek hayatta oynanan satranç gibi.
Yukarıda da belirttiği gibi dijital oyunlar bağımlılık riski de taşımaktadır. Dijital oyunların sürekli olarak ekrana bakmayı gerektirmesi, bağımlılık yapmasının en büyük nedenidir. Ekrana bakmak, beyinde dopamın salgılanmasına neden olur ve anlık tatmin sağlayarak gerçek hayattan kaçış sığınağı sunar. Beyin bu uyarana alışır ve aynı hazzı almak için daha fazla ekrana bakmak ister, bu da kontrolsüz bir döngüye dönüşür. Minecraft ve satranç gibi herhangi bir dijital oyun kolayca insanı bu döngünün içine sokabilir. Bu bağımlılık, insanı gerçek hayattan uzaklaştırır ve geleceğini riske atar. Zaman yönetimini zorlaştırıp sosyal, öğrenim veya iş hayatında dağınıklığa neden olur. Bu kişinin geleceği için oldukça büyük bir risktir. İşe giden bir yetişkin veya okula giden bir öğrenci olması fark etmeksizin, dijital oyunlar dikkat dağınıklığına neden olur.
Şunu açıkça söyleyebiliriz ki dijital oyunların olumlu ve olumsuz tarafları vardır. Ancak her ne kadar katkısı olsa da, geliştirici bir faaliyetten ziyade dikkat dağınıklığı ve bağımlılık etkisi nedeniyle kişinin geleceği için büyük bir risk sunar. Sonuç olarak, bence dijital oyunlar kontrol altına alınması oldukça zor bir risk faktörüdür.