Son yıllarda yapay zeka (YZ) oldukça gelişti ve bazı mesleklerde iş yükünü azaltabiliyor veya tamamen üstlenebiliyor. Bu durum başta güvenli ve faydalı görünse de bazı riskler içeriyor.
Örneğin bir doktor, bir MR filmini analiz etmek amacıyla YZ’den yardım alabilir. Bu, zaman tasarrufu sağlar. Ancak doktor, YZ’nin tanısını kendisi doğrulamazsa hastaya yanlış bir tanı konabilir ve sağlık riski oluşabilir. Öte yandan bir yazılımcı için durum biraz farklıdır. Bir yazılımcı bir uygulama geliştirirken karşılaştığı bir hatayı çözmek için YZ’den yardım alabilir; bu ona zaman kazandırır. Fakat tüm uygulamayı YZ’ye yaptırmak uzun vadede mantıklı değildir.
Yani YZ hâlâ tam anlamıyla güvenli değildir ve “düşünebilme” yeteneği yoktur. ChatGPT veya başka YZ modellerine soru sorduğunuzda zaman zaman “daha iyi bir yanıt için düşünüyor” gibi mesajlar görürsünüz ancak gerçekte durum tam olarak böyle değildir.
Bu konuyu güncel bir makale üzerinden inceleyebiliriz: “The Illusion of Thinking” (Eylül 2025). Makalede yapılan test üç seviyeden oluşmaktadır: kolay, orta ve zor.
-
Kolay seviye: ChatGPT, Google Gemini, DeepSeek ve Claude gibi modeller soruları hızlıca çözebiliyor.
-
Orta seviye: Bu modeller soruları çözebiliyor ancak düşünme süreleri oldukça artıyor.
-
Zor seviye: Makale yazarları karmaşık sorular hazırlıyor. Bu seviyede, ChatGPT, Google Gemini, DeepSeek ve Claude bir süre “thinking” aşamasında kalsa da sonunda çöküyor. Bunun nedeni, bu büyük dil modellerinin (LRM’ler) verilen bilgiyi ezberlemesi; gerçek anlamda düşünememeleridir.
Sonuç olarak yapay zeka işlerde yardım amaçlı kullanılabilir ancak tüm işi devretmek için uygun değildir. Verilen her bilgi dikkatle kontrol edilmelidir.
Ayrıntılı bilgi için:
Parshin Shojaee, Iman Mirzadeh, Keivan Alizadeh, Maxwell Horton, Samy Bengio, Mehrdad Farajtabar, The Illusion of Thinking, Apple Machine Learning Research.