Betta Üretimi

Merhabalar ! Hepimiz hayatımız boyunca bir kez bile olsa betta beslemişizdir. Ülkemizde hak ettikleri değeri görmeyen bu güzel canlılar pet shoplarda ticari kaygılar sebebi ile bardaklarda beslenip satılıyor.       (Bazı pet shoplar hariç) Bu kadar asil ve güzel canlıların hak ettiği değeri görmemesi gerçekten üzücü. Bettlardan kısaca bahsetmek gerekirse coğrafi kökeni Tayland’a dayanır. Kendi doğal ortamlarında daha çok çeltik tarlalarında görülür. Suya düşen böcek larvaları ve sudaki omurgasızlarla beslenir. Bettlar, labirent organı adı verilen bir yapı sayesinde havadan oksijen solunumu yaparlar. Bu sayede hava motoru olmayan akvaryumlarda rahatlıkla bakılabilirler .Bölgesinde kendisinden başka bir canlıya tahammülü olmayan bu balıklar bölgesine giren erkeklerle ölümüne kavga ederler. Bu yüzden betta balıklarının tek bakılması gerekmektedir. Gelelim asıl konuya: Bettalar nasıl üretilir ?

Tayland Usulü Betta Üretimi 

(Bu makale Taylandlı efsane üretici Atison Phumchoosri’nin yazısının Türkçeye çevrilmiş halidir.)

 Öncelikle çapı 30cm olan su sızdırmayan bir kap bulunmalıdır. Bu kap plastik, porselen ya da su sızdırmayan herhangi bir materyalden olabilir. Kaba 10cm yüksekliğinde temiz su koyulmalıdır. Sonrasında klorun uçması için en az 3-4 saat suyu açıkta bekletmek gerekir. Suya biraz badem eklemek performansı arttırır. İsterseniz köpük yuvanın sağlam olması için 1 tane kuru badem ağacı yaprağı koyabilirsiniz. Şimdi elinizde 1 tane sağlıklı erkek ve 1 tane sağlıklı dişi var. Sağlıklı erkek köpük yapmasından anlaşılabilir. Eğer erkeğin bulunduğu tankta köpük yuva varsa bu erkeğin sağlıklı olduğunu gösterir. Sağlıklı dişi ise uyanıktır, karnı şişkindir ve genellikle karnının üstünde çizgiler vardır. Balıklarınızı üretme tankına koymadan en az 2 saat önce onlara bolca kaliteli yem verin. İlk olarak tanka erkek betayı koyun. Bundan 3-4 gün sonra başka bir cam kap içinde dişiyi koyun. Dişiyi o kapta 2 gün bekletin. Bu süre zarfında erkek dişiye ilgi gösterecek ve köpük yuva yapacaktır. Bu aşamaya kadar iki balığa da yem vermeyin. Çünkü yem birbirlerine olan ilgilerini dağıtır ve bir dahaki üretimdeki verimi düşürür. Erkek yuva yaptığı ve erkekle dişi birbirlerine alıştıkları zaman her ikisine de bolca kaliteli yem verin. Eğer bu aşamada yem vermezseniz balıklar büyük ihtimalle kendi yumurtalarını yiyeceklerdir. Yem verdikten 3-4 saat sonra dişiyi serbest bıraktığınızda erkek onu köpük yuvanın altına doğru kovalayacak ve devamında erkek, dişinin karnını sıkacaktır. Bu olay 4 saat sürebilmektedir. Bazı dişiler yumurtaları yuvaya taşımada erkeğe yardım ederler. Yumurtlama bittiğinde erkek, dişiyi yuvadan uzağa kovalayacaktır. Bu safhada dişiyi tanktan almak gerekir. Dişi yumurtladıktan sonra yorgundur ve hastalıklara karşı dirençsizdir. Bu yüzden ayrı bir tankta ona iyi bakılmalıdır. Dişi 16 gün sonra tekrar yumurtlamaya hazır hale gelecektir.
betta breeding tank ile ilgili görsel sonucu
Tamamdır, yavrularımızı aldık !  Önce dişiyi, 3 gün sonra da erkeği aldıktan sonra yavrularımız yumurta keselerindeki besinleri tüketmiş oluyor. Bu durumda sizin de yavruları besleyebilmek için  artemia çıkartmaya başlamanız gerekiyor. Sabah , öğle ve akşam olacak şekilde günde 3 defa yavrularını canlı yem ile beslemeniz gerekiyor. En iyi ve en güvenilir canlı yem, artemiadır. Yavruların gelişimi için artemia olmazsa olmazdır, bu yüzden betta üretimine başlamadan önce artemia üretmeyi öğrenmeniz gerekiyor. Yemden sonra en çok dikkat etmeniz gereken konu sıcaklık dengesi, sıcaklık 26-28 derece civarında olmalı. 26 dereceden aşağısı balıklarınız için tehlikeli olabilir. Sadece sıcaklığı yüksek tutmanız değil aynı zamanda sıcaklığın da fazla değişken olmaması gerekiyor. Ani sıcaklık değişimleri yavrularınız için çok tehlikelidir. Bu yüzden yavruları baktığınız tankın üstünü poşet ya da havlu benzeri bir şeyle kapatmanız gerekiyor. Labirent sistemi gelişmemiş bettalar soğuk havayı soluduklarında  zatürre olabilirler. Bu sebeple soludukları havayı nemli ve sıcak tutmak için yavru tankının üstünü örtmeniz gerekiyor. İlk 4 haftayı atlattıktan sonra yavruları daha büyük bir akvaryuma almamız gerekiyor ki yavrularda ‘yanık’ kalma durumu olmasın. Yavru sayısına bağlı olarak bu sayı değişebilir ama 100 litre çoğu zaman yeterli olur. Biyolojik ve mekanik temizlik yapmaları için akvaryuma elma salyangozu, sucul bitkiler, pipo filtre eklenmesi ve su değişim sıklığının artması gerekir. Yavrular artık büyüdüğü için dış etkenlere karşı daha dayanıklılar. Yine de tedbiri elden bırakmamak gerekiyor. İlk 3 ay kazasız belasız geçti diyelim, erkek ve dişi karma halde duran balıklarınız arasında kavgalar başladı. Kavgaların şiddeti bir kaç didişmeden öteye gitmez ama yavaş yavaş bu ölçü artmaya başlayacak. O yüzden yavrular üçüncü aylarına geldiklerinde ayrılmaları gerekiyor. Dişi bettalar bir süre daha bir arada durabilirler ama ilerleyen zamanlarda ayırmanız gerekebilir. Erkekleri balık başına minimum 3.5 litre düşecek şekilde tanklara ayırmanız gerekiyor. Bu da ciddi miktarda alan isteyen bir durum, üretime başlamadan önce yeterli yerinizin olduğundan emin olun.
betta fry ile ilgili görsel sonucu   1 haftalık betta yavrusu.
betta fry ile ilgili görsel sonucu
Halfmoon plakatlarda erkek dişi ayrımı.
Female male betta ile ilgili görsel sonucu
Halfmoon bettalarda cinsiyet ayrımı.
betta breeding ile ilgili görsel sonucu
betta breeding ile ilgili görsel sonucu
Erkeğin yaptığı köpük yuva.

Üretime başlamadan önce kendinize sormanız gereken sorular :

  1. Yeterli araştırmayı yaptım mı ?
  2. Üretime alacağım balıkların kondisyonu yerinde mi ?
  3. Yavrulara yeteri kadar ilgi gösterebilecek miyim ?
  4. Üretim için gerekenlere sahip miyim ?
  5. Yavrulara bakacak yeterli alana sahip miyim ?

Bu beş sorunun cevabını olumlu bir şekilde verebiliyorsanız eğer, betta üretimi için hazırsınız demektir 🙂

betta competition 2016 ile ilgili görsel sonucu

İlgili resim

betta competition 2016 ile ilgili görsel sonucu

Birkaç ipucu/ tavsiye ve genel bilgi

betta tail types ile ilgili görsel sonucu

İlk üretim tecrübeniz ise Halfmoon plakat – Plakat cinsi balıklarla başlamanız daha doğru olur, bakımları nispeten daha kolaydır. ( Eğer kaliteli ırka sahip balıklarınız varsa ticari açıdan da kaygılanmanıza gerek kalmaz.)

Üretim yapacağınız tanka 50 litreye bir büyük boy catappa ( yabani badem ağacı yaprağı) eklemeniz balıkların hastalıklara karşı daha dirençli olmasını sağlar.

catappa ile ilgili görsel sonucu

Keyifli hobiler dilerim, sağlıcakla kalın 🙂

 

KAYNAKÇA:

https://www.akvaryum.com/Forum/betta_uretimi_puf_noktalari_k600488_sn1.asp

https://www.bettabetta.org/uretim

 

(Visited 699 times, 1 visits today)